Ετικέτες

, ,

Photo by ©by Katerina Konstantinidou

Photo by ©by Katerina Konstantinidou


Αλληλεγγύη: ανάχωμα στην ελευθερία

 

Δέσμια των αναγκών της η κοινωνία,  μετατρέπεται σε θύμα της αλληλεγγύης,  καθιστώντας της «Προμηθέα δεσμώτη», με το «συκώτι» της να γίνεται βορά στα δόντια του μεταποιημένου καπιταλισμού.

Τα δεσμά λοιπόν της αλληλεγγύης αλυσίδες στα χέρια της κοινωνίας

Από το 2008 και μετά(όσον αφορά στην Ευρώπη) η οικονομική(κατ’ επίφαση), αλλά ανθρωπιστική(στην ουσία), «κρίση», έχει επιφέρει ως αποτέλεσμα από τη μια τη μετάβαση του υπερκαταναλωτισμού ως στάδιο ανάπτυξης και εδραίωσης του νεο φιλελεύθερου καπιταλιστικού μοντέλου και τον έλεγχο και την αποδυνάμωση των ιδεολογιών που λειτουργούσαν ανασταλτικά στην εκδήλωση της βαρβαρότητας, και από την άλλη,  την ανάδυση όλων εκείνων των σημειακών αξιών που στην σύνθεσή τους συμβάλλουν στην διαμόρφωση ενός προτεινόμενου μοντέλου ανθρωπισμού, αυτού των διαμεσολαβούμενων σχέσεων, με μέσα και υπηρεσίες, μεταξύ των ανθρώπων, των κοινωνιών και των κρατών. Η καπιταλιστική στρατηγική εκδηλώνεται πλέον με το ανεστραμμένο της είδωλο αποκλείοντας τα θύματά της από τον καταναλωτισμό καθιστώντας τον αδύναμο στην (αξιοπρεπή) επιβίωσή του παρέχοντάς του τροφή, στέγη, υγεία και παιδεία. Τα μέσα πλέον, κατέχει και ελέγχει αποκλειστικά η εξουσία του ιδιωτικού κεφαλαίου η οποία μετατρέπει την επιβίωση ως προνόμιο των εκλεκτών της. Δεν συνδιαλέγεται με τον πολίτη παρά μόνο με τους ισχυρούς. Απενεργοποιεί τις λειτουργίες του κράτους και των δημοκρατικών διαδικασιών έμμεσα αρχικά και άμεσα στην συνέχεια, και μεταθέτει το έλεος της εξουσίας στα περιφερειακά της όργανα, όπως είναι οι οργανώσεις, οι ΜΚΟ και τα παρακρατικά κέντρα.

Η κρίση χρέους έφερε στο προσκήνιο την ανάγκη κάλυψης των βιολογικών αναγκών, καθιστώντας την ως την κυρίαρχη, μετατρέποντάς την σε εξουσία, με την ποιότητα του τρόπου αυτής της επιβιώσασας ζωής, να την θέτει στο προσκήνιο, στο περιθώριο αυτής ίδιας της επιβίωσής της.

Το παρασκήνιο γίνεται το πεδίο της εκδήλωσης και ανάπτυξης των σχέσεων αλληλοβοήθειας, εγγύτητας, ενότητας, συμπαράστασης, ανθρωπιάς, αλληλεγγύης. Όπως και να την πεις, σε όποια γλώσσα και να την προφέρεις:αλλυλεγγύη, solidarity, solidarietà, solidarité, Solidarität, солидарность, αφήνει την αίσθηση ότι όσο πιο συχνά την εκφέρεις τόσο απομακρύνεται κανείς από την έμπρακτη δήλωσή της. Δεν είναι ούτε οικεία ούτε και αυτονόητη στο πλαίσιο των κοινωνικών σχέσεων ανάμεσα στα άτομα.

Όταν, όμως, στην κοινωνία κυριαρχήσει και μάλιστα γίνει αθεσμοθέτητη εξουσία η ανάγκη (μια οργανωμένη ζούγκλα) τότε ο μη αυτεξούσιος άνθρωπος, που δεν έχει τη δυνατότητα αυτοσυντήρησης, γίνεται καταναλωτής της ίδιας του της ύπαρξης και με τα παρελκόμενα αυτής. Γίνεται εξαρτώμενος από τον οποιοδήποτε άλλον συνάνθρωπο. Τότε, όμως, οι εξουσίες πολλαπλασιάζονται, δεν είναι μία αλλά πολλαπλές. Είναι πολλά τα πρόσωπα του εξουσιαστή του αδύναμου. Αυτή η εξάρτηση και η απόλεση της αυτονομίας του, δίνει τη δυνατότητα να αναπτυχθούν κινήματα, να ενεργοποιηθούν οργανώσεις, συλλογικότητες, κρατικοί και μη κρατικοί φορείς που αυτόκλητα αναλαμβάνουν ρόλο «μπάτσου» απέναντι σε αυτούς που στερούν τα βασικά και αυτονότητα. Γίνονται οι προστάτες, σωτήρες και «νταβατζήδες» των αδυνάμων. Δανείζονται δηλαδή τη μάσκα της κρατικής εξουσίας εισβάλλοντας στη ζωή αυτών που έχουν ανάγκη για να τους σώσουν. Βοήθεια, αλληλεγγύη δεν είναι να βοηθάς τον φτωχό, υπενθυμίζοντάς του έτσι, με ή χωρίς πρόθεση, το πώς είναι να μην πεινάει, να μην κρυώνει, να μην αρρωσταίνει, γιατί έτσι του εντείνεις και του τεκμηριώνεις το ήδη εγκατεστημένο αίσθημα της ανασφάλειας, χωρίς, επί της ουσίας να αλλάζει κάτι στο τοπίο της κατάστασης που έχει περιέλεθει. Το θέμα είναι να συμμετέχεις στο πρόβλημά του και να τον αποδεσμεύεις από την ανάγκη του καθιστώντας τον ικανό να ανταπεξέλθει μόνος του.

Αυτή βέβαια η αδυναμία, στην οποία στοχευμένα έχουν περιέλθει, συγκεκριμένες κοινωνικές και οικονομικές ομάδες ανθρώπων, αποτελεί προϊόν τόσο αυτών που βρέθηκαν στην μανιέρα της διακυβέρνησης της χώρας, με τη νομοθετική εξουσία μάλιστα να κάνει θεσμό την απαξίωση της ανθρώπινης ύπαρξης και βίου, μη αναγνωρίζοντάς τον πλέον ως ισότιμο μέλος αυτής της κοινωνίας. Οι πολυεθνικές και μη, οι τράπεζες και οι πολιτικοί που κέρδισαν και συνεχίζουν να κερδίζουν τόσο στην περίοδο της ανάπτυξης όσο και στην περίοδο της ύφεσης, αφήνουν, πια, γυμνό στην έρημο της ζωής του τον πολίτη, εξαρτημένο και αδύναμο.

Ουμανισμός και αλληλεγγύη ως παρηγορητικές συμπεριφορές στους αδυνάτους και όχι ως λύσεις επί της ουσίας στο πρόβλημα τους, εμφανίζονται στο προσκήνιο στην πρώτη γραμμή του οικονομικο-πολιτικό-κοινωνικού κορμού της κοινωνίας.

Εάν οι αλληλέγγυοι, που έχει γίνει μόδα, λειτουργήσει(και φαίνεται ήδη να λειτουργεί) ως ο μοναδικός τρόπος αντιμετώπισης των (προβ)λυμάτων της φιλελεύθερης καπιταλιστικής οικονομίας, τότε της έχει προσφέρει το γόνιμο εκείνο έδαφος στην βαρβαρότητά της, να λειτουργήσει ελεύθερα χωρίς αντιστάσεις, διατηρώντας στόματα κλειστά και μη βλέποντας άλλη επιλογή, να αποδέχεται παθητικά αυτόν τον τρόπο διαχείρισης της κρίσης, τόσο από τους πληγέντες όσο και από τους «σωτήρες» τους. Τα άτομα μαθαίνουν να διαχειρίζονται τη φτώχεια, με υπαρκτό πλέον τον κίνδυνο να αποδεχτούν το αδηφάγο καπιταλιστικό θηρίο, ως απαραβίαστο δεδομένο, μια μη αναστρέψιμη βλάβη στον τρόπο ζωής, και κατά συνέπεια να απομακρύνονται από τη σκέψη παρέμβασης και ανατροπής της νέας πραγματικότητας.

Έτσι, η συμπαράσταση από τα διάφορα κινήματα αλληλεγγύης που γεννήθηκαν ως προϊόντα ανάγκης αλλά και αυτά που υπήρχαν ήδη, αναπτύσσεται μια νέα «ασθένεια» που χτυπά τους πληγέντες, είναι αυτή της παθητικής αντιμετώπισης των προβλήμάτων. Με την ικανοποίηση των αναγκών τους οι αδύναμοι κοιμούνται και ξυπνούν με την αβεβαιότητα και το άγχος για τον εάν την επόμενη μέρα εξασφαλίσουν «Τον άρτον…τον επιούσιον», τον οποίο κουτσά στραβά τον εξασφαλίζουν (και) χάρη στα ψίχουλα του κράτους, τα κινήματα και τις οργανώσεις, δεν βρίσκουν λόγο να αγωνιστούν για την αντιμετώπιση της ρίζας του προβλήματος που απλώνεται όλο και περισσότερο ως μεταδοτική ασθένεια δημιουργώντας στρατιές θυμάτων, με αποτέλεσμα να μην αλλάζει τίποτα. Αντίθετα μάλιστα, το θέμα περιστρέφεται συνεχώς γύρω από την αυτοοργάνωση μικρών φτωχών κοινοτήτων και όχι της κοινωνίας στο σύνολό της, που περιλαμβάνει δηλαδή και αυτούς που δεν έχουν φτάσει οριακά στις αντοχές τους.

Βλέπουμε τον καπιταλισμό να χτυπά ανελέητα, συνεχόμενα και με διαρκώς αυξανόμενη ένταση. Η ταχύτητα της διαδοχής των χτυπημάτων του, δεν αφήνει περιθώρια σε αυτούς που έχουν αντιταχθεί ώστε να ανασυντακτούν και να εκδηλώσουν τις δικές τους επιθέσεις. Ο αριθμός των θυμάτων είναι συνεχώς αυξανόμενος καθώς ο καπιταλισμός με τον καλά στημένο μηχανισμό του, ελέγχει απόλυτα τις κινήσεις των αντιπάλων του, και έτσι τους περιορίζουν στο να καλύπτονται παρά να επιτίθονται.

Η λύση του προβλήματος δεν βρίσκεται αποκλειστικά στις πρώτες βοήθειες 
για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων της νόσου. 
Είναι απαραίτητο παράλληλα να γίνονται ενέργειες ριζικής θεραπείας.

Κείμενο©Κ.Κ-Carina

Advertisements